UNTUK MUSLIM

Memahami Perkahwinan Muslim (Syariah)

Pentadbiran dalam perkahwinan untuk umat Islam dikendalikan oleh Jabatan Hal Ehwal Agama di bawah Kerajaan Negeri amsing-masing, Negeri Pulau Pinang tertakluk kepada Enakmen Undang-undang Keluarga Islam (Negeri Pulau Pinang) Enakmen 1985. Perkahwinan dalam Islam berpandukan Undang-undang Syariah.

Syarat untuk Perkahwinan

1. Lelaki dan perempuan mestilah berusia sekurang-kurangnya 18 tahun;
2. Harus ada persetujuan penuh dan penerimaan dari lelaki dan perempuan kepada perkahwinan;
3. Lelaki dan perempuan yang berumur 18 tahun ke atas tetapi kurang dari 21 tahun mesti mendapat persetujuan daripada ibu bapa mereka; dan
4. Perempuan yang berusia di atas 16 tahun tetapi di bawah 18 tahun mesti mendapat kebenaran secara bertulis dari hakim Syarie.
5. Harus ada 2 saksi untuk perkahwinan itu; dan
6. Harus ada mas kahwin yang diberikan oleh lelaki kepada perempuan.

Hubungan yang Dilarang
Perkahwinan antara hubungan keluarga dekat, termasuk datuk dan nenek moyang, ibu bapa, anak, cucu dan adik-beradik, dan sebagainya adalah dilarang.

Prosedur untuk Perkahwinan

  1. Dapatkan borang permohonan perkahwinan dari Pejabat Agama Daerah.
  2. Borang permohonan perkahwinan hendaklah diperakui oleh dua pegawai dari masjid bersama dengan cap rasmi untuk pengesahan status pemohon.
  3. Borang permohonan bersama-sama dengan dokumen anda yang berkaitan mesti ditandatangani dan dicap oleh perkahwinan Penolong Pendaftar zon masing-masing.
  4. Borang permohonan yang ditandatangani dan dicap bersama dengan bayaran RM5.00 hendaklah dikemukakan kepada Pejabat Agama Daerah untuk mendaftarkan permit perkahwinan. Borang permohonan boleh dihantar 90 hari lebih awal atau 7 hari sebelum akad.
  5. Pemohon akan menerima permit Perkahwinan dari pejabat agama daerah selepas 7 hari kerja penyerahan yang kemudiannya dikemukakan kepada perkahwinan Penolong Pendaftar zon masing-masing.
  6. Akad nikah akan dijalankan mengikut tarikh dan tempat yang telah dipersetujui oleh pemohon.
  7. Selepas akad perkahwinan, pengantin lelaki akan diminta membaca taqlik dan menandatangani Sijil Pernikahan dan membayar RM20.00 untuk 2 orang saksi dan RM100.00 kepada Penolong Pendaftar.
  8. Pengantin lelaki kemudiannya akan diberikan dengan syarat-syarat mendapatkan surat nikah dan dia dikehendaki mendaftarkan perkahwinan dengan Pejabat Agama Daerah yang berkenaan, perkahwinan itu mesti didaftarkan dalam masa 14 hari selepas tarikh perkahwinan.
  9. Pemohon kemudian menerima Sijil Perkahwinan dari Pejabat Agama Daerah selepas 7 hari bekerja dari tarikh pendaftaran.
Perkahwinan Luar Negara & Perkahwinan Luar Negeri

Prosedur perkahwinan di luar negera di Kedutaan Malaysia, dan sebagainya

Perkahwinan boleh diakadnikahkan oleh Pendaftar yang dilantik di Kedutaan Besar Malaysia, Suruhanjaya Tinggi atau Konsulat di negara lain dengan syarat-syarat berikut:

  1. Salah satu atau kedua-dua pihak adalah warganegara Malaysia;
  2. Setiap pihak layak menikah di bawah peruntukan Enakmen Undang-undang Keluarga Islam 1985; dan

3. Notis telah diberikan dalam tempoh masa yang ditetapkan dan diterbitkan kedua-duanya di pejabat Pendaftar di Kedutaan, Suruhanjaya Tinggi atau Konsulat di mana perkahwinan itu akan diakadnikahkan dan juga di Pejabat Pendaftaran Daerah perkahwinan di Malaysia di mana setiap pihak adalah penduduk biasa yang terakhir mastautin, dan tiada kaveat atau notis bantahan telah diterima.

Pendaftaran dan Prosedur Perkahwinan Luar Negara

1. Mana-mana orang yang menjadi warganegara Malaysia yang berkahwin di luar negara mestilah:
(i) mendaftarkan perkahwinan itu dalam tempoh 6 bulan selepas tarikh perkahwinan dengan Pendaftar terdekat di luar negara ATAU dengan mana-mana Pendaftar di Malaysia;

2. Seseorang itu mesti:
(i) mengemukakan perakuan perkahwinan itu kepada Pendaftar; dan
(ii) mengisi borang yang ditetapkan dengan perisytiharan di dalamnya.

3. Pendaftar boleh mengecualikan kehadiran salah satu pihak kepada perkahwinan jika dia berpuas hati bahawa terdapat sebab yang baik dan memadai untuk ketidakhadiran parti itu.

Poligami

Dalam undang-undang Islam, seorang lelaki tidak dibenarkan berkahwin dengan wanita lain semasa dia masih berkahwin dengan isterinya kecuali jika dia mendapat kebenaran bertulis daripada Hakim Syarie dan dia perlu membuat permohonan kepada Mahkamah.

Mahkamah akan mempertimbangkan perkara-perkara berikut dalam meluluskan permohonan tersebut:

1. Keupayaan pendapatan pemohon;
2. Komitmen dan tanggungjawab pemohon terhadap isteri baru;
3. Komitmen kewangan dan tanggungan pemohon dalam keluarga sekarang; dan
4. Izin atau pendapat isteri pertama

Apabila menerima permohonan itu, pemohon dan isterinya perlu hadir di Mahkamah dan Mahkamah akan membenarkan permohonan sekiranya syarat-syarat berikut dipenuhi: 

1. Bahawa perkahwinan itu boleh dilaksanakan;
2. Bahawa pemohon mempunyai keupayaan untuk menanggung dan membiayai keluarga sekarang dan baru.
3. Bahawa pemohon akan dapat melayani keluarganya sekarang dan baru dengan adil dan saksama;
4. Perkahwinan yang dicadangkan tidak boleh menyebabkan kemudaratan (dasar syarie) atau bahaya kepada isterinya yang sekarang.

Perceraian (Syariah)

Syarat Perceraian

  1. Perkahwinan itu didaftarkan di Malaysia mengikut Enakmen Undang-undang Keluarga Islam Pulau Pinang (IFLE);
  2. Pernikahan itu memenuhi Hukum Syara ‘; dan
  3. Permohonan perceraian mesti difailkan di mana tempat suami atau isteri bermastatutin.

Prosedur Perceraian

1. Pertama sekali, anda perlu membuat aduan dengan Jabatan Agama dan menyatakan dalam aduan anda bahawa perkahwinan anda mempunyai masalah dan anda ingin bercerai.

2. Pegawai Agama akan menasihatkan anda untuk mendapatkan kaunseling dan kedua-dua anda dan suami anda perlu menghadiri maksimum 3 sesi dalam tempoh 2-3 bulan. Jika perdamaian tidak dapat dicapai, pegawai akan menyatakan bahawa proses kaunseling tidak dapat diteruskan (misalnya kerana suami tidak hadir semasa sesi) dan menasihati anda untuk memohon kepada Mahkamah untuk bercerai.

3. Teruskan ke Mahkamah Syariah dengan membawa surat ini dan daftarkan permohonan untuk perceraian di bawah mana-mana satu daripada empat pilihan untuk perceraian, anda juga dinasihatkan bahawa membuat permohonan untuk nafkah dan penjagaan mana-mana anak pada masa yang sama.

4. Apabila permohonan perceraian didaftarkan di Mahkamah, Mahkamah akan mengeluarkan saman terhadap suami anda. Dia kemudian perlu menghadiri Mahkamah pada tarikh yang dinyatakan dalam saman itu. Bergantung kepada jenis perceraian yang telah anda pakai, maka Mahkamah akan menyiasat persetujuan perceraian dan persetujuan oleh kedua belah pihak untuk bercerai dan membenarkan perceraian jika mahkamah berpuas hati bahawa pihak-pihak suami dan isteri tidak dapat berdamai, tetapi di bawah perceraian pilihan oleh talaq, dan di mana
kedua-dua pihak bersetuju, Mahkamah akan meminta suami melafazkan talaq di Mahkamah dan akan membuat perintah yang berkaitan. Jika suami tidak bersetuju, mahkamah akan merujuk pihak kepada jawatankuasa pendamai untuk percubaan rujuk selanjutnya. Jika jawatankuasa pendamai tidak berfungsi, mahkamah akan merujuk pihak kepada Hakam, oleh itu tidak semestinya keputusan hakim sahaja.

Jenis Perceraian

Terdapat EMPAT jenis Perceraian dan pembubaran perkahwinan di bawah Pulau Pinang

Enakmen Undang-Undang Keluarga Islam Pulau Pinang.

1. Lafaz Talaq di Mahkamah
Mahkamah akan meminta suaminya melafazkan talaq di mahkamah. Biasanya Mahkamah akan memberi nasihat tetapi suami boleh melafaskan sehingga 3 talaq. Jika ia adalah satu atau dua talaq, perceraian itu tetap boleh didamaikan dalam tempoh iddah. (tidak semestinya 3 bulan, iaitu penyempurnaan 3 haid isteri). Untuk 3 talaq, perceraian menjadi muktamad atas lafaz ketiga dan perdamaian di dalam atau selepas tempoh iddah tidak dibenarkan melainkan jika isteri secara sah berkahwin semula dan kemudian menceraikan orang lain

2. Perceraian oleh Penebusan (tebus talaq)
Perceraian jenis ini dimulakan oleh isteri. Isteri menawarkan untuk memulangkan mahrnya atau membayar suaminya dengan jumlah yang dipersetujui sebagai balasan untuk persetujuan suaminya kepada lafaz perceraian.

3. Perceraian Ta’liq
Ini adalah di mana jika isteri boleh membuktikan kepada Mahkamah melalui saksi dan sumpah bahawa suaminya telah melanggar syarat perkahwinan (iaitu tidak memberi nafkah, melakukan pengabaian atau keganasan rumah tangga). Mahkamah kemudian akan memberikan perceraian kepada isteri.

4. Fasakh (Pembubaran perkahwinan melalui perintah dari Mahkamah)
Untuk memohon fasakh, anda perlu membuktikan salah satu daripada syarat-syarat berikut:

(a) suami anda telah memperlakukan anda secara kejam (contohnya menyalahgunakan anda secara fizikal dan mental, memaksa anda melakukan tingkah laku tidak bermoral, menghalang kewajipan agama anda, dikaitkan dengan pelacur, menganiaya harta anda atau mengikut undang-undang Syariah melayan anda secara tidak adil dan saksama berbanding dengan isteri / isteri yang lain);
(b) suami anda telah gagal memberikan nafkah;
(c) suami anda telah dihantar ke penjara selama lebih dari 3 tahun;
(d) suami anda telah meninggalkan rumah dan tidak dapat dihubungi sekurang-kurangnya satu tahun;
(e) suami anda tidak mampu melakukan atau telah menolak hubungan seks selepas sekurang-kurangnya 4 bulan perkahwinan, atau sekurang-kurangnya 1 tahun;
(f) suami anda tidak siuman selama sekurang-kurangnya 2 tahun;
(g) suami anda mempunyai penyakit kusta, atau penyakit kelamin; atau
(h) persetujuan anda terhadap perkahwinan itu melalui kekerasan, kesilapan atau minda yang tidak waras.
(i) apa-apa alasan lain yang dibenarkan oleh Hukum Syara’

Ruju’ (S.51)
Suami hanya boleh ruju’ dengan anda dalam tempoh ‘iddah (3 kali haid atau 3 bulan selepas perceraian). Ruju’ mesti dilafazkan oleh suami dan didaftarkan di Mahkamah Syariah. Mahkamah akan siasat samada anda bersetuju terhadap ruju’ tersebut. Jika anda tidak bersetuju, mahkamah akan melantik satu jawantankuasa pendamai untuk cuba mendamaikan anda dan suami. Sekiranya anda masih tidak bersetuju, anda tidak akan dipaksa untuk ruju’. Ruju’ tidak boleh dilakukan dalam perceraian khul’, fasakh atau talaq tiga.

Perkara penting yang berkaitan dengan permohonan perceraian
Terdapat TIGA isu utama untuk dipertimbangkan dalam perceraian.

1. Nafkah isteri dan anak-anak,
2. Hadanah atau Penjagaan kanak-kanak,
3. Aset Perkahwinan dan Hak Tempat Tinggal

Rujuk bahan sumber.

Kembali ke laman utama.